Παχυσαρκία και γονιμότητα

Απόψεις Υγεία

Γράφει ο: Δρακονταείδης Αγαμέμνων Μαιευτήρας – Χειρούργος – Γυναικολόγος

Παχυσαρκία είναι η παθολογικά αυξημένη εναπόθεση λίπους στις λιπαποθήκες του σώματος, η οποία συνεπάγεται και την αύξηση του βάρους. Σε φυσιολογικά επίπεδα το λίπος αποτελεί το 15-20% του σωματικού βάρους για τον άνδρα και το 20-25% για τη γυναίκα, ενώ στην παχυσαρκία το ποσοστό μπορεί να φτάσει το 40% ή ακόμη και το 70%. Ο προσδιορισμός της παχυσαρκίας γίνεται μέσω του Δείκτη Μάζας Σώματος, ο οποίος προκύπτει αν διαιρέσουμε το σωματικό βάρος (σε κιλά) με το τετράγωνο του ύψους (σε μέτρα).

Δείκτης Μάζας Σώματος = Σωματικό Βάρος (σε κιλά)/Ύψος2(σε μέτρα)

Η παχυσαρκία μπορεί να προκαλέσει διάφορα προβλήματα και ένα από αυτά είναι ότι μπορεί να επηρεάσει τη γονιμότητα τόσο στις γυναίκες όσο και τους άνδρες.

Στις γυναίκες όσο πιο αυξημένο είναι το λίπος στο σώμα τόσο πιο αυξημένη είναι η οιστρόνη. Η οιστρόνη είναι οιστρογόνο το οποίο προκύπτει από τη μετατροπή της ανδροστενδιόνης (η οποία παράγεται από τα επινεφρίδια) στα λιποκύτταρα. Άρα, όσο πιο αυξημένα τα λιποκύτταρα τόσο πιο αυξημένη η οιστρόνη. Εκτός όμως από την οιστρόνη, στις γυναίκες παράγονται οιστρογόνα και από τις ωοθήκες και έτσι κάθε μήνα δημιουργείται ένας κύκλος περιόδου κατά τον οποίο παράγονται ωοθυλάκια τα οποία ωριμάζουν, ένα συνήθως είναι μεγαλύτερο από όλα (επικρατές) και απελευθερώνει το ωάριο, το οποίο αν γονιμοποιηθεί θα προκύψει έμβρυο, αν όχι η γυναίκα θα έχει περίοδο. Όταν όμως τα οιστρογόνα είναι αυξημένα επηρεάζεται ο κύκλος και δεν γίνεται ωορρηξία, αλλά και αν ακόμη γίνει τα ωάρια θα είναι κακής ποιότητας. Επιπλέον, ο λιπώδης ιστός παράγει λιποκίνες, ορμόνες που μπορεί να αλληλεπιδράσουν με μοριακούς μηχανισμούς που σχετίζονται με την ωρίμανση των ωοθυλακίων. Συνεπώς μειώνονται οι πιθανότητες εγκυμοσύνης. Υπάρχουν επίσης  μελέτες που δείχνουν ότι και τα ποσοστά επιτυχίας της εξωσωματικής είναι χαμηλότερα σε παχύσαρκες γυναίκες, επειδή είναι μειωμένες οι πιθανότητες εμφύτευσης του εμβρύου και παράλληλα επίτευξης εγκυμοσύνης. Θα πρέπει λοιπόν να δίνεται μεγάλη προσοχή στο θέμα βάρους καθ ότι μπορεί να υπάρξουν και επιπλοκές στην κύηση η στο έμβρυο λόγω υπερβολικού βάρους όπως διαβήτης κύησης, προεκλαμψιας, ακόμα και αδυναμία να γεννήσει η γυναίκα φυσιολογικά.

Στους άνδρες η παχυσαρκία σχετίζεται με μειωμένη τεστοστερόνη και προβλήματα στύσης, με μείωση της ποιότητας και της ποσότητας του σπέρματος, αλλά και με μεγαλύτερο ποσοστό ανωμαλιών στα σπερματοζωάρια.

Συνεπώς, μια γυναίκα ή ένας άνδρας που επιθυμεί να αποκτήσει παιδιά θα πρέπει πέραν όλων των άλλων να προσέχει τη διατροφή του και το βάρος του. Η σωστή διατροφή, η καθημερινή άσκηση, η αποφυγή του καπνίσματος, η παρακολούθηση του βάρους σώματος, ο καλός τρόπος ζωής γενικότερα σε συνδυασμό με τον προγεννητικό έλεγχο για την έγκαιρη αντιμετώπιση οποιουδήποτε προβλήματος θα βοηθήσουν ώστε να επιτευχθεί το επιθυμητό αποτέλεσμα που στη συγκεκριμένη περίπτωση είναι η επίτευξη μιας εγκυμοσύνης και η απόκτηση ενός παιδιού.

[Δημοσιεύτηκε στον ΠΑΛΜΟ της Γλυφάδας, 16 Απριλίου 2022]